Δια/γράφοντας

Ωροσκόπιο σύμφωνα με το μαρκαδοράκι του Όστιν Κλίον:

sagittarius horoscopecapricorn horoscopeaquarius horoscopepisces horoscopearies horoscopetaurus horoscopegemini horoscopecancer horoscopeleo horoscopevirgo horoscopelibra horoscopescorpio horoscope

Η ιδέα είναι απλή: επίθεση με μαρκαδοράκι στα ζώδια της εφημερίδας. Ο Κλίον κρατάει μόνο τις φράσεις που τον ενδιαφέρουν, δημιουργώντας κάτι καινούργιο. Με την ίδια τεχνική γράφει και ποιήματα, όπως το  Let Us Go On που ακολουθεί:

Austin Kleon

Ο Κλίον οδηγήθηκε σε αυτή την τεχνική εντελώς τυχαία: πάλευε να γράψει, αλλά οι λέξεις δεν έρχονταν. Σκέφτηκε, λοιπόν, να χρησιμοποιήσει τις λέξεις των άλλων – λέξεις τυπωμένες στις εφημερίδες που είχε αφήσει στο σπίτι η κοπέλα του. Το πείραμα του άρεσε και άρχισε να ανεβάζει τα ποιήματά του στο ίντερνετ. Από τα σχόλια των αναγνωστών έμαθε ότι την τεχνική που νόμιζε ανακάλυψή του την είχαν ανακαλύψει κι άλλοι πριν από αυτόν, αλλά δεν πτοήθηκε.

Περισσότερα ποιήματα του Όστιν Κλίον, αλλά και σκίτσα του, μπορείτε να δείτε στο σάιτ του. Eδώ μπορείτε να δείτε για το βιβλίο του, το Newspaper Blackout (Harper Perennial, 2010), μια συλλογή ποιημάτων γραμμένων με αυτή την τεχνική του σβησίματος – ποιήματα που σε προκαλούν να τα τυπώσεις σε αφίσες.

Κάτι αντίστοιχο κάνει και ο Τζόναθαν Σάφραν Φόερ στο νέο του βιβλίο, το Tree of Codes (Visual Editions, 2010): ο Φόερ πήρε ένα πολύ αγαπημένο του βιβλίο, το Street of Crocodiles του Μπρούνο Σουλτζ (η ελληνική μετάφραση, Τα μαγαζιά της κανέλας, κυκλοφόρησε από τη Νεφέλη το 1988) και έκοψε -στην κυριολεξία- διάφορες λέξεις και προτάσεις από τις σελίδες του, δημιουργώντας μια καινούργια αφήγηση χωρίς να γράψει ούτε λέξη. Αποτέλεσμα, ένα κείμενο που είναι αδύνατον να διαχωριστεί από το ίδιο το φυσικό αντικείμενο βιβλίο που το περιέχει (και ένας τυπογραφικός άθλος):

Τα κοψίματα δίνουν την αίσθηση του βάθους, δημιουργώντας την εντύπωση ότι η αφήγηση συγκροτείται από τις λέξεις όχι μόνο της πάνω σελίδας, αλλά και των επόμενων, πράγμα που συμβάλλει σε μια τελείως διαφορετική αναγνωστική εμπειρία (για να καταφέρεις να το διαβάσεις χωρίς αυτή την αίσθηση, χωρίς να ψάχνεις συσχετισμούς με τις λέξεις που διακρίνεις στις επόμενες σελίδες, μπορείς να βάλεις μια κόλλα χαρτί κάτω από τη σελίδα που διαβάζεις κάθε φορά).

Στο βίντεο που ακολουθεί, αντιδράσεις στο πρώτο ξεφύλλισμα του βιβλίου:

Φυσικά, και τα δύο βιβλία λειτουργούν σαν υπενθύμιση του ότι τίποτε δεν γράφεται στο κενό: κάθε καινούργιο κείμενο κουβαλά, είτε το ομολογεί, είτε όχι, ένα σωρό άλλα κείμενα, χωρίς τα οποία θα ήταν αδύνατον να γραφτεί.

Αντίστοιχες δουλειές υπάρχουν πάμπολλες. Δείτε, για παράδειγμα, εδώ, εδώ, εδώ και εδώ.

6 thoughts on “Δια/γράφοντας

  1. Ειδικά αυτό με τα ψαλιδίσματα σε αφήνει άφωνο.
    «Τι κάνεις αυτή την περίοδο; Γράφεις τίποτα;»
    «Να μωρέ, εδώ. Όλα και κάτι κάνω. Τώρα κόβω το Πόλεμος και Ειρήνη».

    • Χαχ, είναι όντως εντυπωσιακό. Πού να το δεις κι από κοντά το βιβλίο. Τόσο του Κλίον, όσο και του Φόερ είναι από τα πιο όμορφα βιβλία που έχουν περάσει από τα χέρια μου. Το πρώτο είναι πιο DIY αισθητικής, το δεύτερο είναι σχεδόν σαν γλυπτό.

      Και πρέπει να σημειώσω τον σεβασμό και την αγάπη που τρέφει ο Φόερ για τον Σουλτζ. Αν μη τι άλλο, με τα ψαλιδίσματα αυτά έχει ήδη καταφέρει να στρέψει πολλούς αναγνώστες προς το έργο του. 🙂

      Ευχαριστώ πολύ, και για το σχόλιο, και για τη σημερινή αναφορά στο μπλογκ.

  2. Εγώ ευχαριστώ Μαρία που διάβασα για τα συγκεκριμένα βιβλία. Είναι αντικείμενα παραγωγής σκέψεων κι εμπνεύσεων.
    Νομίζω κάποια στιγμή θα ξαναφέρω στο προσκήνιο μια ιδέα που είχα από παλιά: να γράψω ένα βιβλίο χρησιμοποιώντας αποσπάσματα από εκατοντάδες άλλα.

    • Να τολμήσω να προτείνω δύο ακόμα βιβλία τότε (αν και μπορεί να τα έχεις δει); Το Μηνολόγιο ενός απόντος του Σταύρου Κρητιώτη, μυθιστόρημα από αποσπάσματα βιβλίων, συνεντεύξεων και άρθρων (αν θυμάμαι καλά ο συγγραφέας ισχυρίζεται ότι έχει γράψει μόλις το 25% του τελικού κειμένου, το υπόλοιπο είναι λέξεις άλλων σε δικό του κολάζ) και το Reality Hunger: A Manifesto του Ντέιβιντ Σιλντς, ένα δοκίμιο για το μέλλον του μυθιστορήματος γραμμένο με την ίδια ακριβώς τεχνική του κολάζ. Και τα δύο είναι εξαιρετικά ενδιαφέροντα κείμενα. Α, και το τελευταίο βιβλίο του Κρητιώτη, οι Εικονικές Αντιγραφές, είναι γραμμένο (σε μικρότερο βαθμό από το Μηνολόγιο, όμως) με την ίδια τεχνική.

  3. Παράθεμα: Πριν το τέλος του κόσμου « Μαρία Ξυλούρη | Δωμάτιο Πανικού

  4. Παράθεμα: Το παγόνι κι ο κομήτης « Μαρία Ξυλούρη | Δωμάτιο Πανικού

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s